مشکلات دیر جوش خوردن و جوش نخوردن استخوان‌ها

دیر جوش خوردن
شکستگی استخوان امری بسیار شایع است و بسیاری از افراد در طول زندگی حداقل یکبار آن را تجربه می‌کنند. مراقبت‌های پزشکی و جراحی‌های امروزی باعث شده‌اند بسیاری از شکستگی‌ها بدون هیچ مشکلی و یا با کمترین افت عملکرد التیام ‌یابند، هرچند برخی از شکستگی‌های استخوان، عوارضی را نیز به‌همراه دارند که دیر جوش خوردن استخوان ازآن جمله‌ است. عوارض دیر جوش خوردن ممکن است بعد از درمان یا در همان ابتدای درمان رخ دهند و شامل مواردی مثل بد جوش خوردن، عوارض آمبولی (انسداد رگ)، کورک استخوانی (التهاب استخوان و مغز استخوان به علت عفونت) و افت عملکرد می‌باشند.

خطر عوارض با توجه به نوع شکستگی، محل شکستگی، شرایط و پیچیدگی‌ها، کیفیت مدیریت، عوامل خطرساز ویژه‌ی هر بیمار مثل سن و بیماری‌های دیگری که دارد، فعالیت‌های پس از شکستگی، مثل سفر هوایی و عدم تحرک متفاوت است. با مدیریت صحیح در کلینیک آرمانی همکاران ما می‌توانند به جوش خوردن شکستگی‌های جوش نخورده یا دیر جوش خورده کمک کنند. همچنین همکاران فیزیوتراپ ما با انجام فیزیوتراپی بعد از شکستگی‌ها به شما کمک خواهند کرد تا هرچه سریع‌تر به زندگی عادی‌تان بازگردید.

عوامل خطرساز


عوارض شکستگی اغلب تعریف واحدی ندارند و اتفاق نظری در ارزیابی آن‌ها وجود ندارد، همین امر تخمین وقوع آن‌ها را مشکل می‌کند. عوارض شکستگی بسته به محل شکستگی، ماهیت و کیفیت جراحی به وضوح با هم تفاوت دارند و در بسیاری از موارد نیز ویژگی های بیمار از قبیل سن، وضعیت تغذیه، استعمال دخانیات و مصرف الکل این تفاوت را ایجاد می‌کند. مطالعات بازنگرانه با استفاده از پایگاه تحقیقاتی UK GP بدون در نظر گرفتن محل شکستگی عوامل اصلی خطر را برای بهبود عوارض شکشستگی(دیر جوش خوردن، جوش نخوردن یا بد جوش خوردن) مشخص کرده است، از آن جمله می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• دیابت (نوع یک یا دو)
• مصرف داروهای غیر استروئیدی ضدالتهابی (NSAIDs) در طول ۱۲ ماه
• داشتن تصادف با وسیله‌ی نقلیه به تازگی (یک ماه یا کمتر، پیش از شکستگی)
• هورمون درمانی با داروهای حاوی استروژن (اگر چه این داروها خود درمانی برای پوکی استخوان هستند.)

جوش خوردن شکستگی‌های عادی


فرایند جوش خوردن شکستگی‌های عادی شامل موارد زیر می‌شود:

• التهاب همراه با تورم که ۲ تا ۳ هفته طول می‌کشد.
• تشکیل کال نرم و کاهش تورم و پس از آن تشکیل استخوان جدید آغاز می شود، سفت شدن محل شکستگی ۴ تا ۸ هفته پس از آسیب طول می‌کشد و این سفت شدگی در تصویر رادیولوژی هم قابل مشاهده است. کال، بافتی فيبرى است كه‌ در محل‌ جوش‌ خوردن‌ استخوان‌ شكسته‌ به‌ وجود مى‌آيد و كم‌ كم‌ سخت‌ و كمى‌ برجسته‌ مى‌شود.
• تشکیل کال سخت که به عنوان اتصالات استخوانی جدید در محل شکستگی شکل می‌گیرند. این مسئله در تصویر گرفته شده توسط رادیولوژی نیز قابل مشاهده است. کال سخت محل شکستگی را در مدت ۸ تا ۱۲ هفته پر می‌کند.
• باسازی استخوان در نهایت بدن شروع به بازسازی‌ استخوان برای اصلاح و تغییر شکل در قالب استخوان و استحکام بخشی به آن می‌کند. این مورد بسته به محل شکستگی ممکن است چندین سال به طول بینجامد.

برای جوش خوردن محل شکستگی نیاز به ثبات کافی، خون رسانی و تغذیه مناسب است. در صد بهبودی در هر فرد متفاوت است و احتمال زیادی دارد که به دلیل عوامل خطرسازی که در موارد بالا ذکر شد و همچنین سن بالا و بیماری‌های ثانویه، جوش خوردن شکستگی در معرض خطر قرار گیرد. عوارض شکستگی مانند خونریزی بیش از حد یا ضعف بافت نرم، عفونت، آسیب دیدگی عصبی-عروقی، وجود آسیب‌های پیچیده‌ی استخوانی مانند خرد شدن و متلاشی شدن استخوان، و آسیب دیدگی شدید بافت نرم به وضوح منجر به طولانی شدن جوش خوردن استخوان می‌شود و حتی امکان دارد از فرایند درمانی آن ممانعت و جلوگیری به عمل ‌آورد.

عوارض طولانی شدن شکستگی‌ها


محلی

• دیر جوش خوردن (جوش خوردن شکستگی بیش‌تر از حد معمول طول می‌کشد).
• بد جوش خوردن (شکستگی کج جوش می‌خورد).
جوش نخوردن شکستگی (شکستگی جوش نمی‌خورد).

فراگیر

• قانقاریا(فساد عضو بر اثر نرسيدن‌خون‌)، کزاز(تشنج‌ عضلانى‌)، سپتی سمی (عفونت خون توسط باکتری های مضر)
• ترس از حرکت

مشکلات مربوط به جوش خوردن شکستگی استخوان (دیر جوش خوردن، بد جوش خوردن، جوش نخوردن)

دیرجوش خوردن، در واقع ناتوانی استخوان در جوش خوردن و سفت شدن شکستگی آن، در زمان مورد نظر است که البته این زمان با توجه به محل و ماهیت شکستگی و با توجه به شرایط بیمار مثل سن، متغیر است. در این حالت فرایندهای درمان هنوز در حال ادامه‌ی فعالیت‌هایشان هستند، ولی نتیجه نامشخص است.

جوش نخوردن هنگامی اتفاق می‌افتد که هیچ علامتی از جوش خوردن بعد از ۳ تا ۶ ماه(بسته محل شکستگی) وجود نداشته باشد. جوش نخوردن نقطه‌ی پایانی دیر جوش خوردن است. تفاوت بین دیر جوش خوردن و جوش نخوردن تاحدودی قراردادی است: درحالی که معمولاً انتظار این است که شکستگی‌ها بین مدت زمانی ۳ تا ۴ ماه جوش بخورند این نسبت زمانی در مورد شکستگی‌های باز و شکستگی‌‌هایی که مربوط به آسیب دیدگی عروق‌اند، و همچنین با توجه وجود عوامل خطرساز بیمار که در زیر شرح داده شده است متفاوت است.

هرچند ، معمولاً هنگامی از اصطلاح جوش نخوردن استفاده می‌کنیم که همه‌ی فرایندهای بهبود متوقف شده و جوش خوردنی روی نداده باشد. بد جوش خوردن هنگامی رخ می‌دهد که قطعات استخوانی به طور صحیح به هم جوش نخورده باشند، که معمولاً به دلیل جا اندازی نامناسب و کم بودن انقباض عضله، این مشکل پیش می‌آید.

علت

عواملی که زمینه ساز دیر جوش خوردن شکستگی می‌شوند:

• آسیب شدید بافت نرم
• ناکافی بودن خون رسانی
• عفونت
• ناکافی بودن ابزار استفاده شده برای شکسته بندى
• کشش بیش از حد عضله
• بالا بودن سن
• کم خونی شدید
• دیابت
• پایین بودن سطح ویتامین D
• كم‌ كارى تيروئيد
• مصرف داروهای غیر استروئیدی ضدالتهابی (NSAID) و داروهای استروئیدی
• شكستگى‌ باز/ پیچیده
• پوکی استخوان

عواملی که زمینه ساز جوش نخوردن شکستگی می‌شوند

جوش نخوردن در یک درصد از همه‌ی شکستگی‌ها رخ می‌دهد ولی در شکستگی‌های ناحیه‌ی پایینی پا شایع‌تر(۱۹%) است یا مواردی که محل شکستگی حرکت دارد. عوامل خطر ساز علاوه بر موارد بالا، شامل موارد زیر نیز می‌شوند:

• بزرگ بودن بیش از حد فضای بازسازی و اتصال دو بخش استخوانی
• قرار گرفتن پوشش استخوانی، عضلانی، غضروفی بین دو بخش
• خون رسانی محدود به محل استخوان: برخی از محل‌ها به دلیل ضعف خون رسانی ایجاد شده توسط شکستگی، آسیب‌پذیرترند (مثل استخوان ‌زورقي، سر و گردن استخوان‌ فخذ، استخوان درشت‌نى‌).

علائم و نشانه‌های جوش نخوردن استخوان

علائم شایع جوش نخوردن استخوان شامل مواردی چون درد، تورم و حساسیت به لمس در محل شکستگی، و همچنین فقدان تحرک یا وجود حرکت غیرعادی در محل شکستگی است. جوش نخوردن همچنین می‌تواند باعث بدشکلی و معیوب شدن عضو شود و اگر در پاها یا ناحیه‌ی پایینی دست‌ها این اتفاق رخ دهد، باعث مشکل راه رفتن یا تحمل سخت وزن بدن توسط پاها می‌شود.

آزمایش‌ها و بررسی‌های جوش نخوردن استخوان

آزمایش جوش نخوردن استخوان با ارزیابی سابقه‌ی پزشکی و علائم بیماری(مثل، درد، تورم، ناپایداری و بدشکلی) در محل شکستگی استخوان آغاز می‌شود. سپس، یک معاینه جسمی انجام می‌شود تا دردناکی (حساسیت به لمس)، بدشکلی یا ناپایداری که به طور معمول با جوش نخوردن استخوان ارتباط دارند، آشکار شود، پس از آن ممکن است عکس‌برداری‌های آزمایشی مثل رادیولوژی، سی‌تی اسکن، اِم‌آرآی(MRI) یا اسکن استخوان انجام شوند تا پزشک را قادر سازند با تصویری کاملی که از ساختار داخلی بدن بیمار در دست دارد، بتواند جوش نخوردن استخوان را به‌طور دقیق مشخص نماید.

ایکس جوش

مدیریت عوارض شکستگی


روش‌های غیر جراحی

درمان پزشکی مثل تریپاراتید (با نوعی دارو که حاوی هورمون پاراتیروئید است) برای سریع‌تر جوش خوردن شکستگی، به‌ویژه در بیمارانی دارای پوکی استخوان هستند. درمان‌های دیگر، برای مدیریت عوارض شکستگی عبارتند از:

مگنت تراپی (مغناطیس درمانی)

مگنت تراپی برای استخوان‌های در معرض خرابی بسیار مؤثر است زیرا سوخت‌وساز کلسیم را در بدن تغییر می‌دهد. مطالعات متعدد حاکی از آن است که پالس میدان های الکترومغناطیسی، باعث بهبود جوش خوردن شکستگی‌هایی می‌شود که به طور صحیح جوش نخورده‌اند، مثل استخوان‌های بزرگ، استخوان‌زورقي‌، استخوان کف پا و شکستگی‌ مهره‌های ستون فقرات.

از مگنت تراپی در چند روز اول آسیب‌دیدگی، برای جوش دادن شکستگی‌ها، استفاده می‌شود. مگنت تراپی درد را تسکین می‌دهد و وضعیت تغذیه‌ای استخوان آسیب دیده را با گشاد کردن عروقی خونی استخوان و ایجاد تأثیرات درمانی، بهبود می‌بخشد این روش با حمایت از فرایندهای سوخت‌وساز استخوان باعث جوش خوردن شکستگی‌ها و اتصال بهتر مواد استخوانی می‌شوند. این شیوه، جوش خوردن استخوان را سرعت می‌بخشد، شکل گیری بافت جدید را فعال می‌کند (باعث تشکیل سریع بافت استخوانی و کلسیم سازی می‌گردد) و موجب کاهش حساسیت به هورمون پاراتيروئيد می‌شود.

شاک ویو تراپی

شاک ویو یا موج شوکی را می‌توان به عنوان یک پالس صوتی با خصوصیات فیزیکی مشخص تعریف کرد. در واقع شاک ویو، موجی قوی با چرخه‌ی زندگی کوتاهی حدود ۱۰ میلی ثانیه است و دامنه‌ی فرکانسی گسترده‌ای بین ۱۶ تا ۲۰ مگاهرتز دارد.

استخوان به انرژی زیاد بهتر جواب می‌دهد، در حالی که بافت‌های نرم به سطح ضعیف‌تر انرژی بهتر پاسخ می‌دهند. امواج شاک ویو تراپی (ESWT) قوی و شدید هستند ولی طول موج انرژی بسیار کوتاهی دارند که از سرعت صوت (۱۵۰۰ متر بر ثانیه) سریع‌تر است، این امواج پوست و بافت‌های سطحی را پشت سرگذاشته و بر بافت عمیق مورد نظر متمرکز می‌شوند.

اولتراسوند

اولتراسوند، شکلی از انرژی مکانیکی است که می‌تواند به عنوان انرژی قوی فرکانس‌های صوتی به اندام‌ها ارسال شود و به طور گسترده ای به عنوان ابزاری برای درمان، جراحی و تشخیص مورد استفاده قرار ‌گیرد. این روش باعث ایجاد گرمای قابل توجهی در بافت‌ها می‌شود و به همین جهت از آن برای کاهش سفتی مفاصل و بهبود حرکت عضلات استفاده می‌شود. آلتراسوند فرایندهای آنزیمی مربوط به جوش خوردن شکستگی استخوان را اصلاح می‌کند. علاوه براین، با افزایش جریان خون، گرمای انباشته شده پراکنده می‌شود و بافت را به دلیل افزایش کوچکی که در دما رخ می‌دهد به سطح ثبات‌ و توازن‌ برمی‌گرداند.

عمل جراحی

اگر روش‌های غیرجراحی با شکست روبرو ‌شوند، باید از عمل جراحی استفاده کرد و اگر جراحی اول ناموفق باشد، ممکن است بیماربه جراحی دوم نیز نیاز پیدا کند. گزینه‌های جراحی عبارتند از کاشت استخوان یا تعویض استخوان، تثبیت داخلی و تثبیت خارجی.